Đang tải bài viết…
Đang tải bài viết…
Giữa vùng đồng bằng Giồng Riềng, nơi những cánh đồng, kênh rạch và xóm dân cư trải rộng trên một vùng đất lâu đời của Kiên Giang cũ, Giáo họ Thạnh Hòa là một cộng đoàn Công giáo thuộc Giáo hạt Rạch Giá, Giáo phận Long Xuyên. Quy mô không lớn như những giáo xứ lâu đời trong vùng, nhưng sự hiện diện của một giáo họ giữa khu vực có tỷ lệ người Công giáo không cao lại phản ánh một nét đặc trưng trong hành trình truyền giáo của Giáo phận Long Xuyên tại miền Tây Nam Bộ.
Ngày nay, vùng đất Thạnh Hòa cũ thuộc xã Giồng Riềng, tỉnh An Giang. Địa giới hành chính đã thay đổi, nhưng tên gọi Giáo họ Thạnh Hòa vẫn lưu giữ dấu ấn của vùng đất nơi cộng đoàn được hình thành và sinh hoạt.
Giồng Riềng là vùng đất rộng, dân cư phân bố theo những tuyến đường, kênh rạch và các khu vực sản xuất nông nghiệp. Đời sống của người dân từ lâu gắn với ruộng đồng, những dòng kênh và hệ thống giao thông thủy đặc trưng của miền Tây.
Trong không gian ấy, các cộng đoàn Công giáo không tập trung thành một vùng lớn mà hiện diện xen kẽ với nhiều cộng đồng tôn giáo và tín ngưỡng khác nhau.
Trên địa bàn Giồng Riềng và vùng lân cận có nhiều cộng đoàn Công giáo như Hòa Hưng, Xẻo Dầu, Trảng Tranh, Kinh Tràm, Hòa Phú, Xẻo Tam, Ngọc Chúc và Thạnh Hòa. Mỗi nơi có một lịch sử và quy mô khác nhau, cùng tạo nên mạng lưới các cộng đoàn Công giáo của Giáo phận Long Xuyên trên vùng đất này.
Giáo họ Thạnh Hòa là một trong những cộng đoàn ấy.
Một nét đáng chú ý của hoạt động mục vụ tại Giồng Riềng là tính truyền giáo khá rõ.
Khác với những vùng Công giáo tập trung đông dân hình thành qua các đợt di cư, tại nhiều khu vực của Giồng Riềng, người Công giáo sống xen kẽ giữa cộng đồng dân cư rộng lớn với nhiều tôn giáo khác nhau.
Vì vậy, sự hiện diện của một nhà thờ hay một giáo họ không đơn thuần là nơi dành cho các sinh hoạt phụng vụ. Đó còn là điểm gặp gỡ của những gia đình Công giáo sống rải rác trong vùng.
Tại đây, người dân đến với nhà thờ để tham dự Thánh lễ, học giáo lý, lãnh nhận các Bí tích và duy trì đời sống cộng đoàn. Từ những gia đình nằm cách nhau qua những tuyến đường và cánh đồng, một cộng đoàn nhỏ dần được quy tụ quanh ngôi nhà thờ mang tên vùng đất – Thạnh Hòa.
Giáo phận Long Xuyên được thành lập năm 1960, với địa bàn trải rộng trên vùng An Giang, Kiên Giang cũ và một số khu vực lân cận.
Đặc điểm địa lý của giáo phận rất khác với những giáo phận có các giáo xứ tập trung dày đặc. Nhiều cộng đoàn nằm cách xa nhau, giáo dân sống rải rác giữa những vùng dân cư rộng lớn. Chính vì vậy, bên cạnh hệ thống giáo xứ, các giáo họ và giáo điểm giữ một vị trí đáng kể trong đời sống mục vụ.
Giồng Riềng là một ví dụ.
Trong nhiều năm qua, các linh mục, tu sĩ và nữ tu của nhiều Hội dòng đã hiện diện tại khu vực này để hỗ trợ mục vụ, giáo dục, bác ái và truyền giáo. Một số cộng đoàn bắt đầu từ những nhóm giáo dân nhỏ rồi từng bước có nơi sinh hoạt riêng và được chăm sóc mục vụ thường xuyên hơn.
Giáo họ Thạnh Hòa nằm trong chính không gian truyền giáo ấy.
So với những nhà thờ lớn tại các trung tâm đô thị, hình ảnh Nhà thờ Thạnh Hòa gần với đời sống của một cộng đoàn Công giáo miền quê.
Không gian chung quanh vẫn mang đặc trưng của Giồng Riềng với ruộng đồng, những tuyến dân cư và hệ thống kênh rạch của vùng đồng bằng.
Nhưng chính những nhà thờ nhỏ như vậy lại có một ý nghĩa rất thực tế đối với người Công giáo sống phân tán.
Thay vì phải đi một quãng đường dài đến các giáo xứ lớn, bà con có một nơi gần hơn để quy tụ. Những Thánh lễ, giờ kinh, lớp giáo lý hay các dịp lễ của cộng đoàn dần tạo thành nhịp sinh hoạt quen thuộc trong đời sống của các gia đình Công giáo địa phương.
Nhà thờ vì thế không chỉ là một công trình.
Đó là nơi những người sống cùng một vùng đất nhận ra nhau như một cộng đoàn.
Một dấu mốc cho thấy sự phát triển của Thạnh Hòa là Giáo họ hiện có linh mục được Giáo phận bổ nhiệm trực tiếp làm cha quản sở.
Trong đợt bổ nhiệm và thuyên chuyển linh mục tháng 7/2026, Giáo phận Long Xuyên điều chuyển cha Vinhsơn Vũ Anh Tuấn, khi đó đang là cha quản sở Giáo họ Thạnh Hòa, sang nhiệm sở mới.
Cha Giuse Phạm Công Thịnh được bổ nhiệm kế nhiệm với nhiệm vụ cha quản sở Giáo họ Thạnh Hòa (Giồng Riềng), Giáo hạt Rạch Giá.
Một thông tin nhân sự tưởng như rất bình thường lại cho thấy vị trí của cộng đoàn trong cơ cấu mục vụ hiện nay: Thạnh Hòa vẫn mang cấp Giáo họ, nhưng đã được chăm sóc bởi một linh mục quản sở riêng.
Đối với một cộng đoàn Công giáo còn đang phát triển giữa vùng truyền giáo, đây là điều có ý nghĩa trong việc duy trì đời sống phụng vụ, giáo lý và xây dựng cộng đoàn lâu dài.
Trong nhiều năm, địa chỉ của Nhà thờ Thạnh Hòa được biết đến với địa danh xã Thạnh Hòa, huyện Giồng Riềng, tỉnh Kiên Giang.
Sau đợt sắp xếp đơn vị hành chính, thị trấn Giồng Riềng cùng các xã Bàn Tân Định, Thạnh Hòa, Bàn Thạch và Thạnh Bình được hợp nhất thành xã Giồng Riềng. Đồng thời, vùng Kiên Giang cũ trở thành một phần của tỉnh An Giang mới.
Vì vậy, Giáo họ Thạnh Hòa ngày nay thuộc xã Giồng Riềng, tỉnh An Giang.
Địa giới thay đổi nhưng tên Thạnh Hòa vẫn được giữ trong tên gọi của Giáo họ.
Đó cũng là điều thường gặp ở nhiều cộng đoàn Công giáo lâu năm: tên nhà thờ và tên giáo họ trở thành một lớp ký ức địa phương, tồn tại lâu hơn những lần điều chỉnh địa giới hành chính.
Giữa một vùng quê đang thay đổi từng ngày, Giáo họ Thạnh Hòa vẫn là nơi quy tụ của một cộng đoàn Công giáo nhỏ thuộc Giáo hạt Rạch Giá, Giáo phận Long Xuyên. Câu chuyện của Thạnh Hòa vì thế không nhất thiết phải được kể bằng những công trình lớn hay những mốc lịch sử hàng trăm năm, mà có thể bắt đầu từ điều giản dị hơn: một ngôi nhà thờ, một cộng đoàn và sự hiện diện bền bỉ của đời sống đức tin giữa vùng đất Giồng Riềng.
Tên: Giáo họ Thạnh Hòa
Giáo hạt: Rạch Giá
Giáo phận: Long Xuyên
Loại hình: Giáo họ Công giáo
Địa bàn hiện nay: Xã Giồng Riềng, tỉnh An Giang
Địa bàn trước đây: Xã Thạnh Hòa, huyện Giồng Riềng, tỉnh Kiên Giang
Cha quản sở: Giuse Phạm Công Thịnh – được bổ nhiệm tháng 7/2026
Bổn mạng: Chưa có dữ liệu chính thức được xác minh
Năm hình thành: Chưa có dữ liệu chính thức được xác minh

Chành xe Tô Châu – 460 Lê Hồng Phong
460 Lê Hồng Phong, Phường Vườn Lài, Thành phố Hồ Chí Minh

Chành xe Tô Châu – Thủ Đức
177 Đỗ Mười (QL1A), Phường Tam Bình, Thành phố Hồ Chí Minh

Chành xe Tô Châu – Cầu Vàm Cống
477 QL91, Khu Vực Thới Hòa 1, Phường Thốt Nốt, Thành phố Cần Thơ

Giáo xứ Hải Dương – Giáo hạt Hải Dương, Giáo phận Hải Phòng
100 Trần Hưng Đạo, Phường Lê Thanh Nghị, Thành phố Hải Phòng

Giáo xứ Hàng Kênh, Giáo hạt Chính Tòa, Giáo Phận Hải Phòng
116 Lạch Tray, Phường Lê Chân, Thành phố Hải Phòng

Giáo xứ Hải Dương – Giáo hạt Hải Dương, Giáo phận Hải Phòng
Nằm tại số 100 Trần Hưng Đạo, Giáo xứ Hải Dương thuộc Giáo hạt Hải Dương, Giáo phận Hải Phòng là một cộng đoàn Công giáo lâu đời giữa vùng đất Hải Dương. Ngôi nhà thờ được ghi nhận xây dựng từ năm 1875, hiện diện giữa khu vực trung tâm đô thị và gắn với một vùng đất có vị trí đặc biệt trong lịch sử Công giáo miền Đông Bắc. Không xa nhà thờ là Đền Thánh Tử Đạo Hải Dương, nơi lưu dấu cuộc tử đạo năm 1861 của các chứng nhân đức tin sau này được Giáo hội tuyên phong hiển thánh.

Giáo xứ Hàng Kênh – Giáo hạt Chính Tòa, Giáo phận Hải Phòng
Giữa khu vực nội thành Hải Phòng, trên trục đường Lạch Tray đông đúc, Giáo xứ Hàng Kênh thuộc Giáo hạt Chính Tòa, Giáo phận Hải Phòng là một cộng đoàn Công giáo có lịch sử hơn một thế kỷ. Hàng Kênh được thành lập với tư cách giáo họ từ năm 1893, từng trực thuộc Giáo xứ Nam Pháp trước khi chính thức được nâng lên hàng giáo xứ năm 2020. Từ một giáo họ lâu đời giữa lòng thành phố, Hàng Kênh ngày nay vừa phục vụ cộng đoàn địa phương, vừa trở thành điểm quy tụ của nhiều người Công giáo từ các nơi đến Hải Phòng sinh sống và làm việc.

Giáo xứ Truyền Tin – Giáo hạt Tân Thạnh, Giáo phận Long Xuyên
Giữa vùng đồng bằng được nhận diện bằng những con kinh mang số, Giáo xứ Truyền Tin nằm bên Kinh 8A, thuộc Giáo hạt Tân Thạnh, Giáo phận Long Xuyên. Trước đây, địa chỉ quen thuộc của nhà thờ là Thạnh Đông A, huyện Tân Hiệp, tỉnh Kiên Giang; sau thay đổi địa giới hành chính, khu vực này thuộc xã Thạnh Đông, tỉnh An Giang. Tên gọi Kinh 8A vẫn còn đó, gắn nhà thờ với một không gian rất đặc trưng của miền Tây: những con kinh thẳng dài, ruộng lúa và các xóm dân cư hình thành dọc hai bên bờ nước.

Đỉnh Tầm Bồ – điểm cao giữa rừng Bình Châu – Phước Bửu
Giữa một vùng ven biển vốn được hình dung bằng những bãi cát thấp và Biển Đông, Khu bảo tồn thiên nhiên Bình Châu – Phước Bửu còn có những điểm địa hình cao hơn nằm trong rừng. Tầm Bồ là một trong số đó. Với độ cao khoảng 114 m, nơi đây không phải một ngọn núi lớn, nhưng đủ để mở ra một góc nhìn khác về vùng đất: từ rừng nhìn về phía dải biển Hồ Cốc – Hồ Tràm.Câu chuyện của Tầm Bồ vì thế không nằm ở độ cao. Điều đáng chú ý là vị trí của một điểm cao giữa khu rừng tự nhiên nằm rất gần biển.

Cửa Bình Châu – nơi làng biển mở ra Biển Đông
Ở phía biển của Bình Châu có một khoảng cửa nước nối không gian phía trong với Biển Đông. Trên bản đồ địa danh biển Việt Nam, nơi này mang tên Cửa Bình Châu. Gần đó là Đầm Bình Châu, cảng cá, khu neo đậu tàu thuyền và những công trình phục vụ hoạt động nghề biển.

Aultmore Distillery – Nhà chưng cất whisky giữa vùng Foggie Moss, Speyside, Scotland
Aultmore Distillery là nhà chưng cất Scotch whisky nằm gần thị trấn Keith, thuộc vùng Speyside của Scotland. Được Alexander Edward thành lập và bắt đầu sản xuất năm 1897, Aultmore đã tồn tại hơn 125 năm giữa một khu vực từ lâu gắn với nghề chưng cất whisky.

The Glenrothes Distillery – Nhà chưng cất Speyside từ năm 1879 tại Rothes, Scotland
The Glenrothes Distillery là nhà chưng cất Single Malt Scotch Whisky nằm tại Rothes, Moray, Scotland, ngay trung tâm vùng whisky Speyside. Được thành lập năm 1879, nhà chưng cất trải qua gần 150 năm phát triển và ngày nay là một trong những tên tuổi lâu đời gắn với thị trấn Rothes.

Stirling Distillery – Khi whisky trở lại dưới chân lâu đài Stirling sau hơn 170 năm
Ngay dưới chân Stirling Castle, giữa khu phố cổ mang đậm dấu ấn lịch sử Scotland, một nhà chưng cất nhỏ đang viết tiếp câu chuyện từng bị gián đoạn hơn một thế kỷ. Stirling Distillery không có quy mô lớn, nhưng vị trí, lịch sử và hành trình đưa whisky trở lại thành phố Stirling khiến nơi đây trở thành một điểm đáng chú ý trên bản đồ whisky Scotland.

Kininvie Distillery – Nhà chưng cất Speyside kín tiếng của William Grant & Sons
Kininvie Distillery là nhà chưng cất Single Malt Scotch Whisky nằm tại Dufftown, Moray, Scotland, thuộc vùng whisky Speyside. Được William Grant & Sons xây dựng năm 1990, Kininvie có vị trí đặc biệt khi nằm ngay trong khu vực của The Balvenie Distillery và gần Glenfiddich – hai nhà chưng cất nổi tiếng cùng thuộc tập đoàn gia đình William Grant & Sons.

Auchentoshan Distillery – Nhà chưng cất whisky Lowland hơn 200 năm bên Glasgow, Scotland
Auchentoshan Distillery là nhà chưng cất Scotch whisky nằm tại Clydebank, ở phía tây bắc Glasgow, Scotland. Nhà chưng cất có lịch sử chính thức từ năm 1823 và ngày nay được biết đến đặc biệt với phương pháp chưng cất ba lần – Triple Distillation, tạo nên phong cách nhẹ, tươi và mềm mại đặc trưng của Auchentoshan Single Malt Scotch Whisky.

Nằm tại số 100 Trần Hưng Đạo, Giáo xứ Hải Dương thuộc Giáo hạt Hải Dương, Giáo phận Hải Phòng là một cộng đoàn Công giáo lâu đời giữa vùng đất Hải Dương. Ngôi nhà thờ được ghi nhận xây dựng từ năm 1875, hiện diện giữa khu vực trung tâm đô thị và gắn với một vùng đất có vị trí đặc biệt trong lịch sử Công giáo miền Đông Bắc. Không xa nhà thờ là Đền Thánh Tử Đạo Hải Dương, nơi lưu dấu cuộc tử đạo năm 1861 của các chứng nhân đức tin sau này được Giáo hội tuyên phong hiển thánh.

Giữa khu vực nội thành Hải Phòng, trên trục đường Lạch Tray đông đúc, Giáo xứ Hàng Kênh thuộc Giáo hạt Chính Tòa, Giáo phận Hải Phòng là một cộng đoàn Công giáo có lịch sử hơn một thế kỷ. Hàng Kênh được thành lập với tư cách giáo họ từ năm 1893, từng trực thuộc Giáo xứ Nam Pháp trước khi chính thức được nâng lên hàng giáo xứ năm 2020. Từ một giáo họ lâu đời giữa lòng thành phố, Hàng Kênh ngày nay vừa phục vụ cộng đoàn địa phương, vừa trở thành điểm quy tụ của nhiều người Công giáo từ các nơi đến Hải Phòng sinh sống và làm việc.

Giữa vùng đồng bằng được nhận diện bằng những con kinh mang số, Giáo xứ Truyền Tin nằm bên Kinh 8A, thuộc Giáo hạt Tân Thạnh, Giáo phận Long Xuyên. Trước đây, địa chỉ quen thuộc của nhà thờ là Thạnh Đông A, huyện Tân Hiệp, tỉnh Kiên Giang; sau thay đổi địa giới hành chính, khu vực này thuộc xã Thạnh Đông, tỉnh An Giang. Tên gọi Kinh 8A vẫn còn đó, gắn nhà thờ với một không gian rất đặc trưng của miền Tây: những con kinh thẳng dài, ruộng lúa và các xóm dân cư hình thành dọc hai bên bờ nước.

Giữa một vùng ven biển vốn được hình dung bằng những bãi cát thấp và Biển Đông, Khu bảo tồn thiên nhiên Bình Châu – Phước Bửu còn có những điểm địa hình cao hơn nằm trong rừng. Tầm Bồ là một trong số đó. Với độ cao khoảng 114 m, nơi đây không phải một ngọn núi lớn, nhưng đủ để mở ra một góc nhìn khác về vùng đất: từ rừng nhìn về phía dải biển Hồ Cốc – Hồ Tràm.Câu chuyện của Tầm Bồ vì thế không nằm ở độ cao. Điều đáng chú ý là vị trí của một điểm cao giữa khu rừng tự nhiên nằm rất gần biển.

Ở phía biển của Bình Châu có một khoảng cửa nước nối không gian phía trong với Biển Đông. Trên bản đồ địa danh biển Việt Nam, nơi này mang tên Cửa Bình Châu. Gần đó là Đầm Bình Châu, cảng cá, khu neo đậu tàu thuyền và những công trình phục vụ hoạt động nghề biển.

Trên hành trình từ vùng đất phía trong Đông Nam Bộ về cửa biển Lộc An, sông Ray đi qua một công trình đã làm thay đổi đáng kể cảnh quan và vai trò của dòng nước: Hồ Sông Ray. Với dung tích hơn 215 triệu m³, đây không đơn thuần là một mặt hồ rộng giữa vùng nông nghiệp mà là một hồ chứa có vai trò quan trọng đối với nguồn nước của cả khu vực.

Trước khi gặp Biển Đông tại Lộc An, nước của sông Ray đã đi qua một hành trình dài từ vùng đất phía trong của Đông Nam Bộ. Dòng sông đi qua địa bàn Đồng Nai, tiếp tục chảy về phía nam, qua hồ chứa Sông Ray rồi cuối cùng mở ra vùng cửa biển Lộc An. Nếu nhìn Lộc An từ phía biển, sông Ray là dòng nước đi đến điểm kết thúc; nhưng nếu lần ngược dòng, đó lại là một câu chuyện kéo dài qua nhiều vùng đất.

Ở phía biển của xã Bình Châu, những con tàu đánh cá, bến neo đậu và hoạt động mua bán thủy sản tạo nên một diện mạo rất khác với rừng hay suối khoáng nóng thường được nhắc đến khi nói về vùng đất này. Nơi người dân quen gọi là Cảng cá Bình Châu cũng gắn với tên Bến Lội trong các tài liệu quản lý nghề cá, lưu giữ một phần đời sống biển đã hình thành và tiếp diễn qua nhiều năm.

Giữa vùng rừng ven biển Bình Châu, có một hiện tượng tự nhiên đã khiến tên Bình Châu được biết đến từ rất lâu trước khi những khu nghỉ dưỡng hiện đại xuất hiện: nước nóng từ lòng đất. Hàng chục điểm nước khoáng nóng lộ thiên, có nơi đạt nhiệt độ khoảng 80°C, tạo nên một không gian đặc biệt giữa rừng, cách Biển Đông không xa.