Nhà thờ Giáo xứ Phú Giáo – Giáo hạt Đông Hưng, Giáo phận Thái Bình

Trải qua hơn hai thế kỷ kể từ những hạt giống đức tin đầu tiên, Phú Giáo ngày nay tiếp tục là một cộng đoàn Công giáo thuộc Giáo hạt Đông Hưng, nhận Thánh Vinhsơn làm bổn mạng.

Những gia đình Công giáo đầu tiên tại Phú Giáo

Lịch sử Phú Giáo được Giáo phận Thái Bình ghi nhận bắt đầu vào khoảng năm 1794.

Khi ấy, ba gia đình thuộc các họ Nguyễn, Phạm và Vũ, làm nghề thuyền chài, từ Giáo xứ Quỳnh Lang đến vùng Phú Giáo – khi đó còn được gọi là Vinh Sơn – để lập nghiệp.

Từ những gia đình Công giáo đầu tiên này, hạt giống đức tin dần bén rễ trên vùng đất mới.

Một cộng đoàn tín hữu từng bước được hình thành và phát triển qua nhiều thế hệ.

Thành lập Giáo họ Vinh Sơn năm 1894

Đến năm 1894, Đức cha Simon Wenceslao Onate Thuận, Giám mục Địa phận Trung, ban Sắc thành lập Giáo họ Vinh Sơn, trực thuộc Giáo xứ Lai Ổn.

Giáo họ nhận Thánh Vinhsơn làm bổn mạng và khi ấy có khoảng 300 giáo dân.

Cũng trong năm 1894, cộng đoàn bắt đầu xây dựng một ngôi nhà thờ bằng gỗ lim, mái ngói. Công trình dài khoảng 30 m, rộng 12 m và được hoàn thành vào năm 1899.

Đây là một dấu mốc quan trọng, cho thấy cộng đoàn Công giáo tại Phú Giáo đã phát triển tương đối ổn định vào cuối thế kỷ XIX.

Từ Vinh Sơn đến tên gọi Phú Giáo

Năm 1901, Giáo xứ Quỳnh Lang được thành lập.

Giáo họ Vinh Sơn được chuyển từ Giáo xứ Lai Ổn về trực thuộc Giáo xứ Quỳnh Lang và từ thời điểm này được đổi tên thành Phú Giáo.

Đến năm 1933, khi Giáo xứ Mỹ Đình được thành lập, ba giáo họ Phú Giáo, Chấp Trung và Kiều La được chuyển về giáo xứ mới.

Trong nhiều thập niên sau đó, Phú Giáo tiếp tục tồn tại và phát triển với tư cách một giáo họ thuộc Giáo xứ Mỹ Đình.

Xây dựng ngôi nhà thờ hiện nay

Bước sang đầu thế kỷ XXI, cộng đoàn Phú Giáo bắt đầu một dấu mốc mới trong việc xây dựng cơ sở vật chất.

Ngày 13/10/2003, Đức cha Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Sang, Giám mục Giáo phận Thái Bình, đặt viên đá xây dựng ngôi nhà thờ mới.

Công trình có quy mô khá lớn với chiều dài khoảng 55 m, rộng 18 m, hai tháp chuông cao khoảng 45 m.

Sau hơn hai năm xây dựng, ngôi thánh đường được khánh thành ngày 08/12/2005.

Sự hình thành của nhà thờ mới tạo tiền đề cho một dấu mốc quan trọng hơn của cộng đoàn diễn ra chỉ một năm sau đó.

Thành lập Giáo xứ Phú Giáo năm 2006

Ngày 02/12/2006, Đức cha Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Sang ký Sắc nâng Phú Giáo lên hàng giáo xứ.

Đây là một phần trong đợt thành lập 20 giáo xứ mới của Giáo phận Thái Bình vào cuối năm 2006.

Từ một cộng đoàn hình thành cuối thế kỷ XVIII, trở thành giáo họ năm 1894 và trải qua nhiều giai đoạn trực thuộc Lai Ổn, Quỳnh Lang rồi Mỹ Đình, Phú Giáo chính thức bước sang một giai đoạn mới với tư cách một giáo xứ độc lập.

Bổn mạng Thánh Vinhsơn

Giáo xứ Phú Giáo nhận Thánh Vinhsơn làm bổn mạng và mừng lễ vào ngày 05 tháng 4.

Tước hiệu này có nguồn gốc từ rất sớm trong lịch sử cộng đoàn.

Ngay khi Giáo họ Vinh Sơn được thành lập năm 1894, cộng đoàn đã nhận Thánh Vinhsơn làm quan thầy. Dù tên giáo họ sau đó được đổi thành Phú Giáo, vị thánh bổn mạng vẫn tiếp tục đồng hành với cộng đoàn qua nhiều thế hệ.

Các giáo họ trực thuộc Giáo xứ Phú Giáo

Theo dữ liệu của Giáo phận Thái Bình, Giáo xứ Phú Giáo hiện có các giáo họ trực thuộc gồm:

Giáo họ Bùi Minh – thành lập năm 1933, nhận Thánh nữ Têrêsa Hài Đồng Giêsu làm bổn mạng.

Giáo họ Văn Quan – thành lập năm 1933, nhận Thánh Grêgôriô làm bổn mạng.

Giáo họ Nhân Lý – thành lập năm 1950, nhận Thánh Cả Giuse làm bổn mạng.

Những cộng đoàn này cùng với họ nhà xứ tạo nên đời sống mục vụ của Giáo xứ Phú Giáo ngày nay.

Đời sống cộng đoàn

Bên cạnh các hoạt động phụng vụ, Giáo xứ Phú Giáo duy trì nhiều hội đoàn và hình thức sinh hoạt cộng đồng như Huynh đoàn Đaminh, hội Gia trưởng, hội Văn Côi, hội Đức Mẹ Vô Nhiễm, hội Têrêsa, Thiếu nhi Thánh Thể, ca đoàn, ban kèn, ban trống và các đoàn thể khác.

Nguồn Giáo phận Thái Bình công bố năm 2024 ghi nhận toàn giáo xứ có 1.475 giáo dân, trong đó họ nhà xứ có 1.259 người.

Những con số này cũng cho thấy Phú Giáo từ một cộng đoàn khoảng 300 giáo dân khi thành lập giáo họ năm 1894 đã tiếp tục được duy trì và phát triển qua nhiều thế hệ.

Cung hiến Nhà thờ Phú Giáo năm 2026

Một dấu mốc mới nhất trong lịch sử Giáo xứ Phú Giáo diễn ra vào ngày 14/6/2026.

Trong dịp tuần Chầu lượt của giáo xứ, Đức cha Đa Minh Đặng Văn Cầu – Giám mục Giáo phận Thái Bình đã chủ sự Thánh lễ và Nghi thức Cung hiến Nhà thờ Giáo xứ Phú Giáo.

Đây là một sự kiện đặc biệt đối với cộng đoàn, diễn ra hơn 20 năm sau ngày đặt viên đá xây dựng nhà thờ và hơn 19 năm kể từ khi Phú Giáo chính thức được nâng lên hàng giáo xứ.

Hơn hai thế kỷ của một cộng đoàn Công giáo

Nhìn lại lịch sử Phú Giáo có thể thấy sự phát triển của cộng đoàn diễn ra qua nhiều chặng:

1794 – những gia đình Công giáo đầu tiên đến lập nghiệp.

1894 – thành lập Giáo họ Vinh Sơn.

1901 – đổi tên thành Phú Giáo.

2003 – đặt viên đá xây dựng nhà thờ hiện nay.

2005 – khánh thành nhà thờ.

02/12/2006 – chính thức thành lập Giáo xứ Phú Giáo.

14/6/2026 – cung hiến Nhà thờ Giáo xứ Phú Giáo.

Qua hơn hai thế kỷ, một cộng đoàn bắt đầu từ ba gia đình làm nghề thuyền chài đã từng bước trở thành Giáo xứ Phú Giáo thuộc Giáo hạt Đông Hưng, Giáo phận Thái Bình ngày nay.

Thông tin Nhà thờ Giáo xứ Phú Giáo

Tên: Nhà thờ Giáo xứ Phú Giáo
Giáo xứ: Phú Giáo
Giáo hạt: Đông Hưng
Giáo phận: Giáo phận Thái Bình
Bổn mạng: Thánh Vinhsơn
Ngày lễ bổn mạng: 05/4
Năm đón nhận Tin Mừng: 1794
Thành lập Giáo họ Vinh Sơn: 1894
Đổi tên thành Phú Giáo: 1901
Đặt viên đá xây dựng nhà thờ hiện nay: 13/10/2003
Khánh thành nhà thờ: 08/12/2005
Thành lập Giáo xứ: 02/12/2006
Cung hiến nhà thờ: 14/6/2026
Giáo dân: 1.475 người theo dữ liệu Giáo phận công bố năm 2024
Các giáo họ trực thuộc: Bùi Minh, Văn Quan, Nhân Lý
Địa chỉ theo dữ liệu Giáo phận: Nhà thờ Phú Giáo, xã Hùng Dũng, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình

Nhà thờ Giáo xứ Phú Giáo ngày nay không chỉ là nơi cử hành phụng vụ của cộng đoàn Công giáo địa phương. Lịch sử nơi đây còn lưu lại hành trình hơn hai thế kỷ, từ những gia đình thuyền chài đến lập nghiệp năm 1794, sự hình thành Giáo họ Vinh Sơn cuối thế kỷ XIX và sự trưởng thành thành một giáo xứ độc lập vào đầu thế kỷ XXI.

Đó cũng là một phần lịch sử Công giáo của vùng đất Hưng Hà và của Giáo phận Thái Bình được tiếp nối qua nhiều thế hệ.