Reivers Distillery – nhà chưng cất thử nghiệm giữa vùng Scottish Borders

Từ vùng đất của những Border Reivers

Scottish Borders trải dài dọc vùng biên giới giữa Scotland và Anh. Ngày nay đây là vùng đất yên bình với những thung lũng, cánh đồng và dòng River Tweed, nhưng lịch sử của khu vực từng trải qua nhiều thế kỷ xung đột.

Từ khoảng thế kỷ XIII đến XVII, vùng biên giới này gắn với những nhóm người được gọi là Border Reivers. Họ thường thuộc các gia đình hoặc dòng họ sinh sống hai bên biên giới, nổi tiếng với khả năng cưỡi ngựa và những cuộc đột kích qua lại để lấy gia súc cùng tài sản.

Chính câu chuyện ấy trở thành nguồn cảm hứng cho tên gọi Reivers Distillery.

Mossburn Distillers lựa chọn tinh thần có phần nổi loạn và không chịu bó buộc của những Border Reivers để thể hiện định hướng của nhà máy: không nhất thiết phải làm whisky theo một công thức đã có sẵn, mà dành không gian cho thử nghiệm và những cách tiếp cận mới.

Nhà chưng cất được đặt tại Tweedbank, gần Galashiels, ngay trong Scottish Borders và phía nam Edinburgh.

Đây cũng là vùng từng có thời gian rất dài gần như vắng bóng hoạt động chưng cất whisky. Sự xuất hiện của những distillery mới trong những năm gần đây đang từng bước đưa nghề làm whisky trở lại miền nam Scotland.

Không phải malt distillery mà là một grain distillery

Điểm quan trọng nhất khi tìm hiểu Reivers là phải phân biệt loại hình nhà chưng cất.

Reivers Distillery được xếp vào nhóm Grain Whisky Distillery, không phải Malt Distillery.

Điều này khiến Reivers khác khá rõ với Torabhaig Distillery trên đảo Skye – nhà chưng cất cùng thuộc Mossburn nhưng tập trung vào peated Single Malt Scotch Whisky.

Nếu Torabhaig được xây dựng theo hướng một malt distillery truyền thống, Reivers lại được thiết kế ngay từ đầu để linh hoạt hơn về nguyên liệu và phương pháp chưng cất.

Nhà máy sử dụng hệ thống do Kothe của Đức chế tạo, kết hợp pot still với column still nhiều tầng. Cấu hình này cho phép đội ngũ chưng cất điều chỉnh quá trình sản xuất để thử nghiệm những loại spirit khác nhau thay vì chỉ duy trì một công thức cố định.

Quy mô của Reivers cũng nhỏ hơn rất nhiều so với những grain distillery công nghiệp lớn của Scotland.

Những nhà máy như Cameronbridge, North British hay Girvan có thể sản xuất hàng chục triệu lít alcohol mỗi năm để phục vụ ngành blended Scotch. Reivers lại đi theo hướng sản xuất nhỏ, tập trung vào thử nghiệm và phát triển từng batch.

Đây là một cách tiếp cận khá mới đối với grain whisky Scotland.

Từ grain whisky đến những thử nghiệm với rye

Một trong những hướng đáng chú ý tại Reivers là rye whisky.

Rye vốn gắn nhiều với lịch sử whisky Bắc Mỹ, đặc biệt là Hoa Kỳ và Canada, nhưng trong những năm gần đây một số nhà chưng cất Scotland bắt đầu quay lại thử nghiệm loại ngũ cốc này.

Reivers nằm trong nhóm đó.

Những cask rye spirit được sản xuất tại đây đã bắt đầu xuất hiện trong hệ sinh thái whisky của Mossburn. Torabhaig Distillery trên đảo Skye từng sử dụng Reivers Rye Whisky Casks để finish một phiên bản single malt của mình.

Chi tiết này cho thấy vai trò của Reivers không chỉ dừng ở việc tạo một thương hiệu grain whisky riêng.

Nhà máy còn có thể trở thành nơi tạo ra những loại spirit và cask khác nhau để phục vụ các dự án whisky trong cùng hệ thống.

Mossburn cũng định hướng những whisky phát triển tại Reivers theo mô hình small batch. Công thức có thể tiếp tục thay đổi theo từng giai đoạn khi đội ngũ thử nghiệm nguyên liệu, quá trình fermentation, distillation và maturation.

Thay vì cố gắng tạo ra một hương vị cố định ngay từ đầu, Reivers được xây dựng để có thể thay đổi.

Một distillery đồng thời là trung tâm nghiên cứu whisky

Reivers còn khác những nhà chưng cất thông thường ở cách tổ chức cơ sở.

Tại cùng một địa điểm, Mossburn bố trí distillery, laboratory, ageing & finishing warehouse và bottling line.

Nhờ đó, quá trình phát triển một loại whisky có thể được theo dõi gần như trọn vẹn tại Tweedbank: từ tạo spirit, đưa vào cask, theo dõi maturation, thử nghiệm finishing cho đến đóng chai.

Mossburn gọi Reivers là innovation centre của mình.

Cách tổ chức này cũng phản ánh chiến lược khá rõ giữa hai nhà chưng cất của công ty.

Torabhaig Distillery nằm trên đảo Skye, tập trung vào peated Single Malt Scotch Whisky và xây dựng phong cách gắn với môi trường đảo.

Reivers Distillery nằm tại Scottish Borders, tập trung vào grain whisky, rye và các thử nghiệm kỹ thuật.

Hai nhà máy nằm ở hai hướng gần như đối lập trong thế giới whisky nhưng cùng thuộc một hệ thống.

Với Mapstore, giá trị của Reivers vì vậy không nằm ở tuổi đời hàng trăm năm hay một chai single malt nổi tiếng.

Reivers đáng chú ý bởi nó phản ánh một hướng phát triển mới của Scotch whisky: nhà chưng cất grain quy mô nhỏ, nơi người làm whisky có thể thử nghiệm nguyên liệu, thiết bị, cask và những cách tạo spirit khác nhau ngay giữa vùng Scottish Borders.

Thông tin Reivers Distillery

Tên: Reivers Distillery
Loại hình: Nhà chưng cất Grain Whisky và experimental spirits
Phân loại: Grain Whisky Distillery
Khu vực whisky: Lowland
Địa điểm: Tweedbank, Galashiels, Scottish Borders, Scotland
Giai đoạn bắt đầu sản xuất: Khoảng năm 2020
Định hướng ban đầu: Single Grain Scotch Whisky và experimental spirits
Nguyên liệu thử nghiệm đáng chú ý: Rye
Hệ thống chưng cất: Pot still kết hợp column still
Nhà sản xuất thiết bị: Kothe, Đức
Quy mô: Grain distillery quy mô nhỏ
Định hướng sản xuất: Small batch và thử nghiệm
Vai trò: Distillery và innovation centre của Mossburn Distillers
Cơ sở tại chỗ: Distillery, laboratory, ageing & finishing warehouse và bottling line
Distillery cùng hệ thống: Torabhaig Distillery, Isle of Skye
Chủ sở hữu: Mossburn Distillers
Tình trạng: Đang hoạt động
Quốc gia: Scotland, Vương quốc Anh