Đang tải bài viết…
Đang tải bài viết…
Ở Alness, phía bắc Inverness, Teaninich đã chưng cất whisky từ năm 1817. Hơn hai thế kỷ trôi qua, nhà máy từng mở rộng, đóng cửa một phần rồi được xây dựng lại bằng những công nghệ hiếm gặp trong ngành Scotch whisky. Teaninich vì thế mang một nét khá đặc biệt: một trong những nhà chưng cất lâu đời của Highlands nhưng đồng thời cũng là nơi sẵn sàng thay đổi cách làm whisky truyền thống để tìm kiếm hiệu quả và một phong cách spirit riêng.
Captain Hugh Munro và một distillery ra đời năm 1817
Teaninich Distillery được thành lập năm 1817 trên vùng đất Teaninich Estate gần Alness, Easter Ross, bởi Captain Hugh Munro.
Hugh Munro là một nhân vật đặc biệt trong lịch sử nhà chưng cất. Ông từng phục vụ trong quân đội và bị mất thị lực. Thường được nhắc đến với tên gọi “Blind Captain”, Munro trở về quản lý điền trang của gia đình và xây dựng Teaninich như một phần trong kế hoạch phát triển kinh tế cho vùng đất của mình.
Trong bối cảnh đầu thế kỷ XIX, whisky lậu vẫn phổ biến tại Highlands. Teaninich lại được xây dựng như một cơ sở sản xuất hợp pháp và trở thành một trong những distillery có giấy phép xuất hiện khá sớm ở miền bắc Scotland.
Whisky đồng thời tạo thêm đầu ra cho ngũ cốc của những người thuê đất trong khu vực – một mô hình quen thuộc của nền kinh tế nông nghiệp Scotland thời ấy.
Đến năm 1831, Hugh Munro chuyển giao điền trang và nhà chưng cất cho người em John Munro. Sau đó Teaninich trải qua nhiều đời quản lý trước khi về tay Distillers Company Limited – DCL – vào năm 1933.
Từ một distillery gắn với một điền trang địa phương, Teaninich từng bước trở thành một phần của hệ thống sản xuất Scotch whisky quy mô lớn.
Một nhà chưng cất liên tục thay đổi
Nếu có một đặc điểm xuyên suốt lịch sử Teaninich, đó có lẽ là sự thay đổi.
Năm 1946, nhà máy được trang bị những still lớn hơn. Đến năm 1962, số lượng still tiếp tục được tăng lên.
Một cuộc thay đổi lớn hơn diễn ra năm 1970, khi một khu sản xuất mới với sáu still được xây dựng và gọi là A Side. Khu nhà máy cũ sau đó được gọi là B Side.
Trong một thời gian, cả hai cùng hoạt động.
Đến năm 1984, B Side ngừng sản xuất và Teaninich tập trung vào hệ thống mới. Phần lớn những gì người ta nhìn thấy ở nhà máy hiện đại ngày nay vì thế không còn là cấu trúc nguyên bản của distillery năm 1817.
Nhưng Teaninich không cố gắng tồn tại bằng cách giữ nguyên mọi thứ của quá khứ. Ngược lại, lịch sử của nhà máy cho thấy một tinh thần khá khác biệt: liên tục thay đổi thiết bị và phương pháp sản xuất nhưng vẫn tìm cách giữ lại character của spirit.
Điều này thể hiện rõ nhất trong hệ thống nghiền và mash của Teaninich.
Khi mash tun truyền thống được thay bằng mash filter
Bước vào phần lớn malt distillery Scotland, người ta thường gặp một roller mill nghiền malt thành grist, sau đó nguyên liệu được đưa vào mash tun để chiết xuất đường bằng nước nóng.
Teaninich đi theo con đường khác.
Năm 2000, nhà máy đưa vào vận hành hammer mill và mash filter.
Hammer mill nghiền malt thành dạng rất mịn thay vì tạo grist với tỷ lệ husk, grit và flour như phương pháp roller mill truyền thống. Hỗn hợp sau đó không phù hợp với mash tun thông thường nên được xử lý bằng một hệ thống mash filter công nghiệp.
Các tấm lọc ép phần chất rắn và chất lỏng ra khỏi nhau, giúp thu được wort đặc biệt trong.
Ở thời điểm được đưa vào sử dụng, đây là một lựa chọn cực kỳ hiếm trong ngành malt whisky Scotland. Teaninich trong nhiều năm gần như đứng một mình với công nghệ này trước khi một số distillery thế hệ mới áp dụng cách tiếp cận tương tự.
Đằng sau câu chuyện thiết bị là mục tiêu về hương vị.
Wort trong tạo điều kiện cho quá trình lên men phát triển theo hướng ít ảnh hưởng của các đặc tính cereal nặng, góp phần hình thành new make spirit thanh, sạch và giàu những nét hương xanh.
Teaninich thường được mô tả với những liên tưởng đến cỏ tươi, thảo mộc, trà xanh, trái cây và một cấu trúc hơi oily.
Đó cũng là một character rất hữu ích cho blending.
Một malt whisky quan trọng nhưng ít khi đứng ngoài ánh sáng
Ngày nay Teaninich thuộc Diageo và phần lớn whisky của nhà máy được sản xuất cho hệ thống blended Scotch của tập đoàn.
Điều thú vị là quy mô của Teaninich khá lớn nhưng người tiêu dùng lại ít gặp những chai single malt chính thức mang tên nhà chưng cất.
Một trong những phiên bản quen thuộc nhất là Teaninich 10 Year Old thuộc bộ Flora & Fauna. Năm 2017, nhân dịp kỷ niệm 200 năm thành lập, Teaninich 17 Year Old cũng xuất hiện trong Diageo Special Releases.
Ngoài những lần phát hành như vậy, người yêu whisky thường biết đến Teaninich qua các independent bottler.
Sự tương phản này khá rõ: bên trong ngành công nghiệp, Teaninich là một cơ sở sản xuất malt whisky quan trọng; bên ngoài thị trường, cái tên ấy lại ít nổi bật hơn nhiều distillery có sản lượng nhỏ hơn.
Teaninich cũng không hoạt động như một visitor distillery thông thường. Vì vậy, khác với những nhà chưng cất Highlands được xây dựng thành điểm đến du lịch, nơi đây vẫn mang nhiều hơn dáng vẻ của một cơ sở sản xuất.
Từ điền trang của Blind Captain đến một distillery hiện đại
Hơn hai thế kỷ là khoảng thời gian đủ dài để ngành Scotch whisky thay đổi gần như toàn bộ diện mạo.
Khi Captain Hugh Munro xây dựng Teaninich năm 1817, whisky lậu vẫn còn hiện diện rộng khắp Highlands, máy móc chạy bằng sức nước và những chiếc pot still chỉ có dung tích rất nhỏ.
Hai trăm năm sau, cũng tại Alness, malt được nghiền bằng hammer mill, wort đi qua hệ thống mash filter và whisky được sản xuất bằng một tổ hợp 12 pot still với năng lực lớn hơn rất nhiều.
Nhưng Teaninich vẫn làm một công việc đã bắt đầu từ năm 1817: biến malted barley, nước và men thành Highland malt whisky.
Có lẽ đó chính là nét thú vị nhất của Teaninich. Một nhà chưng cất hơn 200 năm tuổi nhưng câu chuyện của nó không chỉ nằm ở việc gìn giữ quá khứ, mà còn ở khả năng thay đổi để tiếp tục tồn tại cùng Scotch whisky hiện đại.
• Tên: Teaninich Distillery
• Thành lập: 1817
• Nhà sáng lập: Captain Hugh Munro
• Địa điểm: Alness, Ross-shire, Scotland
• Khu vực whisky: Highlands
• Loại whisky: Single Malt Scotch Whisky
• Chủ sở hữu: Diageo
• Malt: Không peat
• Nguồn nước: Dairy Well Spring
• Hệ thống nghiền: Hammer mill
• Hệ thống mash: Mash filter thay cho mash tun truyền thống
• Đặc điểm wort: Rất trong
• Hệ thống chưng cất hiện nay: 12 pot still
• Phong cách spirit: Thanh, grassy, herbal, fruity và có cấu trúc hơi oily
• Vai trò chính: Phần lớn sản lượng phục vụ blended Scotch whisky
• Phiên bản chính thức đáng chú ý: Teaninich 10 Year Old Flora & Fauna; Teaninich 17 Year Old Special Release 2017
• Dấu mốc kỹ thuật: Mash filter được đưa vào sử dụng năm 2000
• Tham quan: Không mở cửa thường xuyên như một visitor distillery

Nhà xe Toàn Thắng – Phòng hàng Đinh Bộ Lĩnh, 153/12 Quốc lộ 13, phường Bình Thạnh, TP.HCM
153/12 Quốc lộ 13, phường Bình Thạnh, TP.HCM, Phường Bình Thạnh, Thành phố Hồ Chí Minh

Nhà xe Toàn Thắng – Văn phòng đại diện - Đường Trần Phú, 312 Trần Phú, Phường An Đông, TP.HCM
312 Trần Phú, Phường An Đông, TP.HCM, Phường An Đông, Thành phố Hồ Chí Minh

Nhà xe Toàn Thắng – Văn phòng đại diện - Gần bệnh viện Ung Bướu 2, 90 Đường 400, Phường Tăng Nhơn Phú, TP.HCM
90 Đường 400, Phường Tăng Nhơn Phú, TP.HCM, Phường Tăng Nhơn Phú, Thành phố Hồ Chí Minh

Nhà xe Toàn Thắng – Trạm xe Biên Hòa, Số 4 Nguyễn Ái Quốc, phường Trấn Biên, Đồng Nai
Số 4 Nguyễn Ái Quốc, phường Trấn Biên, Đồng Nai, Phường Trấn Biên, Thành phố Đồng Nai

Nhà xe Toàn Thắng – Trạm xe thường Quận 1, 23 Nguyễn Thái Bình, Phường Bến Thành, TP.HCM
23 Nguyễn Thái Bình, Phường Bến Thành, TP.HCM, Phường Bến Thành, Thành phố Hồ Chí Minh

Nhà thờ Giáo xứ Thánh Phaolô – Giáo hạt Tân Sơn Nhì – Tổng Giáo phận Sài Gòn
Nhà thờ Giáo xứ Thánh Phaolô, thường được gọi là Nhà thờ Tên Lửa, tọa lạc tại số 280 Vành Đai Trong, phường An Lạc, TP.HCM. Thuộc Giáo hạt Tân Sơn Nhì, Tổng Giáo phận Sài Gòn, nhà thờ nhận Thánh Phaolô Tông đồ trở lại làm bổn mạng, là nơi sinh hoạt phụng vụ và gắn kết cộng đoàn Công giáo tại khu vực Bình Tân.

Nhà thờ Giáo xứ Hội Nghĩa – Giáo hạt Lạc An – Giáo phận Phú Cường
Nhà thờ Giáo xứ Hội Nghĩa thuộc Giáo hạt Lạc An, Giáo phận Phú Cường, tọa lạc tại khu phố 3, phường Bình Cơ, TP.HCM (trước đây thuộc phường Hội Nghĩa, TP. Tân Uyên, tỉnh Bình Dương). Giáo xứ được thành lập ngày 20/02/2013, nhận Đức Mẹ La Vang làm bổn mạng. Ngôi thánh đường hiện nay được cung hiến ngày 31/12/2016.

Nhà thờ Giáo xứ An Chu – Giáo hạt Phú Thịnh – Giáo phận Xuân Lộc
Giáo xứ An Chu thuộc Giáo hạt Phú Thịnh, Giáo phận Xuân Lộc, nằm tại khu vực An Chu, xã Bình Minh, tỉnh Đồng Nai (trước đây thuộc xã Bắc Sơn, huyện Trảng Bom). Là một cộng đoàn Công giáo thuộc vùng Trảng Bom, An Chu duy trì đời sống phụng vụ, cầu nguyện và sinh hoạt giáo xứ, gắn với đời sống văn hóa, tôn giáo của người dân địa phương.

Nhà thờ Chính tòa và Tòa Giám mục Hải Phòng – Giáo phận Hải Phòng
Nhà thờ Chính tòa và Tòa Giám mục Hải Phòng tọa lạc tại số 46 Hoàng Văn Thụ, phường Hồng Bàng, TP. Hải Phòng. Đây là hai công trình giữ vai trò quan trọng trong đời sống Giáo phận Hải Phòng, gắn với lịch sử Giáo hội từ năm 1679 và là nơi diễn ra các hoạt động phụng vụ, mục vụ và điều hành của giáo phận.

Đền Thánh Đức Mẹ Mân Côi Nam Am – Giáo xứ Nam Am – Giáo phận Hải Phòng
Đền Thánh Đức Mẹ Mân Côi Nam Am thuộc Giáo xứ Nam Am, Giáo hạt Nam Am, Giáo phận Hải Phòng, tọa lạc tại xã Vĩnh Am, TP. Hải Phòng. Gắn với lịch sử truyền giáo từ thế kỷ XVII, nơi đây từng là trung tâm quan trọng của Giáo hội Đông Đàng Ngoài và ngày nay là địa điểm hành hương, sinh hoạt đức tin của các cộng đoàn Công giáo.

Aultmore Distillery – Nhà chưng cất whisky giữa vùng Foggie Moss, Speyside, Scotland
Aultmore Distillery là nhà chưng cất Scotch whisky nằm gần thị trấn Keith, thuộc vùng Speyside của Scotland. Được Alexander Edward thành lập và bắt đầu sản xuất năm 1897, Aultmore đã tồn tại hơn 125 năm giữa một khu vực từ lâu gắn với nghề chưng cất whisky.

The Glenrothes Distillery – Nhà chưng cất Speyside từ năm 1879 tại Rothes, Scotland
The Glenrothes Distillery là nhà chưng cất Single Malt Scotch Whisky nằm tại Rothes, Moray, Scotland, ngay trung tâm vùng whisky Speyside. Được thành lập năm 1879, nhà chưng cất trải qua gần 150 năm phát triển và ngày nay là một trong những tên tuổi lâu đời gắn với thị trấn Rothes.

Stirling Distillery – Khi whisky trở lại dưới chân lâu đài Stirling sau hơn 170 năm
Ngay dưới chân Stirling Castle, giữa khu phố cổ mang đậm dấu ấn lịch sử Scotland, một nhà chưng cất nhỏ đang viết tiếp câu chuyện từng bị gián đoạn hơn một thế kỷ. Stirling Distillery không có quy mô lớn, nhưng vị trí, lịch sử và hành trình đưa whisky trở lại thành phố Stirling khiến nơi đây trở thành một điểm đáng chú ý trên bản đồ whisky Scotland.

Auchentoshan Distillery – Nhà chưng cất whisky Lowland hơn 200 năm bên Glasgow, Scotland
Auchentoshan Distillery là nhà chưng cất Scotch whisky nằm tại Clydebank, ở phía tây bắc Glasgow, Scotland. Nhà chưng cất có lịch sử chính thức từ năm 1823 và ngày nay được biết đến đặc biệt với phương pháp chưng cất ba lần – Triple Distillation, tạo nên phong cách nhẹ, tươi và mềm mại đặc trưng của Auchentoshan Single Malt Scotch Whisky.

Kininvie Distillery – Nhà chưng cất Speyside kín tiếng của William Grant & Sons
Kininvie Distillery là nhà chưng cất Single Malt Scotch Whisky nằm tại Dufftown, Moray, Scotland, thuộc vùng whisky Speyside. Được William Grant & Sons xây dựng năm 1990, Kininvie có vị trí đặc biệt khi nằm ngay trong khu vực của The Balvenie Distillery và gần Glenfiddich – hai nhà chưng cất nổi tiếng cùng thuộc tập đoàn gia đình William Grant & Sons.

Nhà thờ Giáo xứ Thánh Phaolô, thường được gọi là Nhà thờ Tên Lửa, tọa lạc tại số 280 Vành Đai Trong, phường An Lạc, TP.HCM. Thuộc Giáo hạt Tân Sơn Nhì, Tổng Giáo phận Sài Gòn, nhà thờ nhận Thánh Phaolô Tông đồ trở lại làm bổn mạng, là nơi sinh hoạt phụng vụ và gắn kết cộng đoàn Công giáo tại khu vực Bình Tân.

Nhà thờ Giáo xứ Hội Nghĩa thuộc Giáo hạt Lạc An, Giáo phận Phú Cường, tọa lạc tại khu phố 3, phường Bình Cơ, TP.HCM (trước đây thuộc phường Hội Nghĩa, TP. Tân Uyên, tỉnh Bình Dương). Giáo xứ được thành lập ngày 20/02/2013, nhận Đức Mẹ La Vang làm bổn mạng. Ngôi thánh đường hiện nay được cung hiến ngày 31/12/2016.

Giáo xứ An Chu thuộc Giáo hạt Phú Thịnh, Giáo phận Xuân Lộc, nằm tại khu vực An Chu, xã Bình Minh, tỉnh Đồng Nai (trước đây thuộc xã Bắc Sơn, huyện Trảng Bom). Là một cộng đoàn Công giáo thuộc vùng Trảng Bom, An Chu duy trì đời sống phụng vụ, cầu nguyện và sinh hoạt giáo xứ, gắn với đời sống văn hóa, tôn giáo của người dân địa phương.

Nhà thờ Chính tòa và Tòa Giám mục Hải Phòng tọa lạc tại số 46 Hoàng Văn Thụ, phường Hồng Bàng, TP. Hải Phòng. Đây là hai công trình giữ vai trò quan trọng trong đời sống Giáo phận Hải Phòng, gắn với lịch sử Giáo hội từ năm 1679 và là nơi diễn ra các hoạt động phụng vụ, mục vụ và điều hành của giáo phận.

Đền Thánh Đức Mẹ Mân Côi Nam Am thuộc Giáo xứ Nam Am, Giáo hạt Nam Am, Giáo phận Hải Phòng, tọa lạc tại xã Vĩnh Am, TP. Hải Phòng. Gắn với lịch sử truyền giáo từ thế kỷ XVII, nơi đây từng là trung tâm quan trọng của Giáo hội Đông Đàng Ngoài và ngày nay là địa điểm hành hương, sinh hoạt đức tin của các cộng đoàn Công giáo.

Giáo xứ Duyên Thọ thuộc Giáo hạt Thức Hóa, Giáo phận Bùi Chu, tọa lạc tại xã Giao Hưng, tỉnh Ninh Bình (trước đây là xã Giao Nhân, huyện Giao Thủy, tỉnh Nam Định). Hình thành từ cộng đoàn Công giáo tại vùng đất Giao Thủy, Duyên Thọ gắn với truyền thống đức tin, sinh hoạt phụng vụ và đời sống văn hóa của cư dân đồng bằng Bắc Bộ.

Giáo xứ Bác Trạch thuộc Giáo hạt Bắc Tiền Hải, Giáo phận Thái Bình, tọa lạc tại xã Tây Tiền Hải, tỉnh Hưng Yên (trước đây thuộc huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình). Được thành lập năm 1720, giáo xứ có lịch sử hơn 300 năm, nổi bật với Đền Thánh Lòng Chúa Thương Xót, một công trình kiến trúc tôn giáo tiêu biểu của vùng đồng bằng Bắc Bộ.

Giáo họ Phú An là cộng đoàn Công giáo thuộc Giáo xứ Trung Linh, Giáo phận Bùi Chu, nằm trên địa bàn huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định trước đây, nay thuộc tỉnh Ninh Bình. Nhà thờ Phú An là nơi sinh hoạt tôn giáo của giáo dân địa phương, gắn với đời sống làng quê và truyền thống Công giáo lâu đời của vùng đất Xuân Trường.

Giáo xứ Xương Điền thuộc Giáo hạt Kiên Chính, Giáo phận Bùi Chu, tọa lạc tại xã Hải Tiến, tỉnh Ninh Bình, trước đây thuộc thị trấn Cồn, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định. Có lịch sử hơn 300 năm, giáo xứ gắn với đời sống Công giáo vùng ven biển Hải Hậu, truyền thống lao động của cư dân miền biển và ngôi thánh đường nổi bật với kiến trúc gỗ được khánh thành năm 2024.