Lindores Abbey Distillery – Nơi câu chuyện Scotch whisky được ghi lại từ năm 1494

Lindores Abbey gắn với ghi chép bằng văn bản sớm nhất được biết đến về việc sản xuất aqua vitae tại Scotland, xuất hiện trong Exchequer Rolls năm 1494.

Theo ghi chép này, Brother John Cor được giao 8 bolls malt để làm aqua vitae cho Vua James IV của Scotland.

Chính mối liên hệ đặc biệt ấy khiến Lindores Abbey ngày nay thường được nhắc đến với tên gọi “The Spiritual Home of Scotch Whisky” – Ngôi nhà tinh thần của Scotch whisky.

Lindores Abbey Distillery nằm ở đâu?

Lindores Abbey Distillery tọa lạc tại Abbey Road, Newburgh, Fife, Scotland, gần bờ phía nam của cửa sông Tay.

Đây không phải địa điểm được lựa chọn ngẫu nhiên để xây dựng một nhà chưng cất mới.

Nhà máy được xây dựng ngay bên cạnh những tàn tích của Lindores Abbey, tu viện có lịch sử từ thế kỷ XII và cũng là nơi gắn với câu chuyện whisky năm 1494.

Theo phân vùng whisky Scotland hiện nay, Lindores Abbey Distillery thuộc Lowlands.

Vì vậy, khi đến Lindores, người ta không chỉ đến thăm một nhà máy sản xuất whisky mà còn bước vào một địa điểm có mối liên hệ đặc biệt với những trang đầu tiên của lịch sử Scotch whisky.

Lindores Abbey – lịch sử bắt đầu từ năm 1191

Câu chuyện của vùng đất này bắt đầu trước cả whisky.

Lindores Abbey được thành lập năm 1191 bởi David, Earl of Huntingdon, trên vùng đất nhìn ra cửa sông Tay do anh trai ông – Vua William I của Scotland – ban tặng.

Những tu sĩ đầu tiên đến Lindores từ Kelso Abbey thuộc dòng Tironensian, một nhánh của truyền thống Benedictine có nguồn gốc từ Pháp.

Trong thời Trung Cổ, các tu viện không chỉ là trung tâm tôn giáo mà còn đóng vai trò quan trọng trong nông nghiệp, y học, giáo dục và nhiều hoạt động thủ công.

Các tu sĩ Lindores cũng canh tác đất đai, trồng cây, sử dụng thảo mộc và thực hành những kỹ thuật liên quan đến chưng cất.

Chính trong môi trường đó, câu chuyện đặc biệt của năm 1494 xuất hiện.

Năm 1494 – một trong những cột mốc quan trọng nhất của Scotch whisky

Trong Exchequer Rolls of Scotland năm 1494 xuất hiện một dòng ghi chép nổi tiếng liên quan đến Brother John Cor.

Nội dung cho biết theo lệnh của nhà vua, 8 bolls malt được cấp cho Brother John Cor để làm aqua vitae.

Nhà vua khi đó là James IV của Scotland.

“Aqua vitae” có nghĩa là “nước của sự sống”, tên gọi từng được sử dụng cho loại rượu chưng cất trước khi thuật ngữ whisky trở nên phổ biến.

Lượng malt được nhắc đến trong tài liệu được Lindores ước tính tương đương khoảng 500 kg, đủ để sản xuất lượng rượu tương đương khoảng 400 chai whisky 70 cl theo cách quy đổi hiện đại.

Giá trị của ghi chép này không nằm ở số lượng rượu.

Quan trọng hơn, đây được công nhận rộng rãi là bằng chứng thành văn sớm nhất về việc sản xuất aqua vitae tại Scotland.

Vì vậy, năm 1494 trở thành một cột mốc đặc biệt trong lịch sử Scotch whisky.

Brother John Cor là ai?

Brother hay Friar John Cor là nhân vật trung tâm trong câu chuyện lịch sử của Lindores.

Trong nhiều tài liệu whisky, ông được xác định là một tu sĩ gắn với Lindores Abbey.

Tuy nhiên, nếu nhìn dưới góc độ dữ liệu lịch sử, cần hiểu rằng việc xác định chính xác danh tính John Cor đã trải qua quá trình nghiên cứu kéo dài.

Gia đình McKenzie Smith cùng các nhà nghiên cứu đã khảo sát nhiều tài liệu lưu trữ nhằm củng cố mối liên hệ giữa John Cor và Lindores Abbey.

Những nghiên cứu này cho rằng John Cor có thể chính là nhân vật xuất hiện trong các tài liệu đương thời với cách viết tên khác nhau, phản ánh đặc điểm ghi chép tên gọi trong thời Trung Cổ.

Ngày nay, mối liên hệ giữa John Cor – Lindores Abbey – ghi chép năm 1494 đã trở thành một phần quan trọng khi nghiên cứu lịch sử whisky Scotland.

Hơn 500 năm trước khi whisky trở lại Lindores

Lindores Abbey trải qua nhiều biến động sau thời kỳ Cải cách Scotland và hoạt động tu viện cuối cùng chấm dứt.

Việc chưng cất tại địa điểm này cũng biến mất khỏi lịch sử trong nhiều thế kỷ.

Phải đến thời hiện đại, câu chuyện whisky tại Lindores mới được hồi sinh.

Gia đình McKenzie Smith đã sở hữu khu đất Lindores Abbey trong hơn một thế kỷ. Đầu những năm 2000, Drew McKenzie Smith bắt đầu nghiên cứu sâu hơn về mối liên hệ giữa gia đình, Lindores Abbey và lịch sử Scotch whisky.

Ý tưởng dần hình thành:

Nếu đây là nơi gắn với ghi chép whisky năm 1494, tại sao không đưa hoạt động chưng cất trở lại chính vùng đất này?

Sau nhiều năm nghiên cứu, lập kế hoạch và phát triển dự án, Lindores Abbey Distillery được xây dựng bên cạnh khu di tích lịch sử.

Whisky trở lại Lindores năm 2017

Năm 2017, Lindores Abbey Distillery chính thức mở cửa.

Ngày 13/12/2017, những dòng spirit đầu tiên được lấy từ hệ thống nồi chưng cất của nhà máy.

Đó là một khoảnh khắc mang tính biểu tượng.

Nếu lấy năm 1494 làm cột mốc lịch sử, hoạt động chưng cất đã trở lại Lindores sau khoảng 523 năm.

Những mẻ spirit đầu tiên sau đó được đưa vào các thùng bourbon để bắt đầu quá trình trưởng thành.

Từ một địa điểm được biết đến qua một dòng ghi chép trong tài liệu tài chính của Scotland thế kỷ XV, Lindores một lần nữa trở thành một nhà chưng cất thực sự.

Nhà chưng cất hiện đại bên cạnh một tu viện cổ

Điểm thú vị của Lindores Abbey Distillery nằm ở sự kết hợp giữa di sản và công nghệ chưng cất hiện đại.

Nhà máy không cố tái tạo cách người Trung Cổ từng làm aqua vitae.

Thay vào đó, Lindores sử dụng những kiến thức và thiết bị của ngành Scotch whisky hiện đại để tạo ra một phong cách Single Malt riêng.

Không gian kiến trúc của nhà chưng cất được phát triển với sự tôn trọng dành cho khu di tích Lindores Abbey nằm bên cạnh.

Điều này tạo nên một trải nghiệm khá khác biệt: lịch sử năm 1494 và hoạt động sản xuất whisky thế kỷ XXI cùng tồn tại trên một vùng đất.

Phong cách whisky của Lindores Abbey

Lindores Abbey sản xuất Lowland Single Malt Scotch Whisky.

Nếu lịch sử là yếu tố khiến người ta biết đến Lindores, thì chất lượng spirit mới là yếu tố quyết định nhà chưng cất có thể xây dựng vị trí lâu dài trong ngành whisky hiện đại hay không.

Phong cách Lindores hướng đến sự thanh lịch, cân bằng và dễ tiếp cận, với những lớp hương thường gợi đến trái cây, vanilla, caramel, malt, gia vị và gỗ sồi.

Nhà chưng cất cũng chú trọng vào việc lựa chọn các loại thùng khác nhau để phát triển thêm chiều sâu cho whisky.

Bourbon casks, sherry casks và những loại thùng đặc biệt khác đều được sử dụng trong quá trình trưởng thành và hoàn thiện một số phiên bản.

Điều này cho phép Lindores vừa duy trì một phong cách nền tảng vừa tiếp tục thử nghiệm cách các loại gỗ khác nhau ảnh hưởng đến spirit của nhà máy.

Năm 2021 – Lindores trở lại với Scotch whisky

Theo quy định, spirit phải trưởng thành trong thùng gỗ sồi tại Scotland ít nhất ba năm mới có thể được gọi là Scotch whisky.

Sau thời gian chờ đợi, năm 2021, Lindores Abbey chính thức phát hành những chai Single Malt đầu tiên.

Phiên bản đầu tiên dành cho các thành viên của 1494 Society được giới hạn ở 1.494 chai – con số trực tiếp nhắc lại cột mốc lịch sử của Lindores.

Sau đó, ngày 02/07/2021, phiên bản thương mại đầu tiên được phát hành rộng rãi tới công chúng.

Tên gọi của sản phẩm cũng mang ý nghĩa lịch sử:

Lindores Single Malt Scotch Whisky MCDXCIV.

Trong đó MCDXCIV là cách viết số 1494 bằng chữ số La Mã.

Một vòng tròn lịch sử vì vậy được nối lại:

1494 – aqua vitae được ghi nhận tại Lindores.

2017 – hoạt động chưng cất trở lại.

2021 – Single Malt Scotch Whisky của Lindores chính thức xuất hiện trên thị trường.

Lindores Abbey ngày nay

Ngày nay, Lindores Abbey Distillery là một nhà chưng cất độc lập do gia đình điều hành.

Bên cạnh sản xuất whisky, nơi đây còn phát triển hoạt động tham quan nhà máy và khám phá khu di tích Lindores Abbey.

Điều này khiến Lindores có giá trị vượt ra ngoài phạm vi một thương hiệu đồ uống.

Người yêu whisky đến đây có thể cùng lúc tìm hiểu về:

Lịch sử Scotland thời Trung Cổ.

Di tích Lindores Abbey từ năm 1191.

Ghi chép aqua vitae năm 1494.

Quá trình sản xuất Single Malt Scotch Whisky hiện đại.

Đây chính là điểm tạo nên bản sắc rất riêng cho Lindores.

Vị trí của Lindores Abbey trong lịch sử Scotch whisky

Khi nói về Lindores Abbey, có một điểm cần hiểu chính xác.

Lindores Abbey Distillery hiện nay không phải một nhà chưng cất hoạt động liên tục từ năm 1494.

Nhà chưng cất hiện đại chỉ bắt đầu sản xuất từ 2017.

Giá trị lịch sử nằm ở địa điểm Lindores Abbey và mối liên hệ của nó với ghi chép năm 1494 về việc Brother John Cor được cấp malt để sản xuất aqua vitae cho Vua James IV.

Phân biệt hai câu chuyện này giúp chúng ta hiểu đúng hơn về Lindores.

Một bên là di sản có tuổi đời hơn 500 năm.

Một bên là nhà chưng cất hiện đại đang viết nên lịch sử của chính mình từ năm 2017.

Hai dòng thời gian gặp nhau trên cùng một vùng đất và tạo nên điều khiến Lindores Abbey trở nên đặc biệt.

Trong bản đồ whisky Scotland, Lindores vì vậy không nổi bật bởi tuổi của nhà máy hiện tại.

Nó nổi bật bởi câu hỏi lớn hơn:

Whisky Scotland bắt đầu được ghi lại trong lịch sử từ đâu?

Và một trong những câu trả lời quan trọng nhất dẫn chúng ta trở về Lindores Abbey – năm 1494.

Thông tin Lindores Abbey Distillery

Tên: Lindores Abbey Distillery
Loại hình: Single Malt Scotch Whisky Distillery
Khu vực whisky: Lowlands
Địa điểm: Abbey Road, Newburgh, Fife, Scotland
Quốc gia: Scotland – Vương quốc Anh
Lindores Abbey thành lập: 1191
Ghi chép lịch sử về aqua vitae: 1494
Nhân vật lịch sử: Brother/Friar John Cor
Nhà chưng cất hiện đại mở cửa: 2017
Spirit đầu tiên: 13/12/2017
Single Malt đầu tiên: 2021
Phiên bản thương mại đầu tiên: Lindores MCDXCIV (1494)
Mốc phát hành rộng rãi: 02/07/2021
Mô hình: Nhà chưng cất độc lập do gia đình điều hành
Tình trạng: Đang hoạt động