Glasgow Distillery – Nhà chưng cất đưa Single Malt Whisky trở lại thành phố Glasgow

Khác với hình ảnh quen thuộc của những distillery nằm giữa thung lũng Speyside, bên bờ biển Islay hay dưới chân những ngọn núi Highlands, Glasgow Distillery được đặt trong một industrial estate – khu công nghiệp ở ngoại ô thành phố.

Những bức tường nhà kho, đường giao thông và cảnh quan công nghiệp không phải thứ nhà chưng cất muốn che giấu. Ngược lại, chúng trở thành một phần trong bản sắc của Glasgow Distillery: một urban distillery được hình thành từ chính tính cách công nghiệp, sáng tạo và không ngừng thay đổi của Glasgow.

Glasgow – thành phố từng có hơn 30 nhà chưng cất

Ngày nay Glasgow thường được nhắc đến với công nghiệp, đóng tàu, kiến trúc, bóng đá, âm nhạc và nghệ thuật.

Nhưng whisky cũng từng là một phần quan trọng trong lịch sử thành phố.

Trong những giai đoạn phát triển mạnh của ngành Scotch whisky, Glasgow từng có hơn 30 nhà chưng cất hoạt động.

Vị trí bên River Clyde cùng hệ thống cảng, đường sắt và thương mại giúp Glasgow trở thành một trung tâm quan trọng trong quá trình sản xuất, blending, bottling và xuất khẩu whisky.

Nhưng bước sang thế kỷ XX, phần lớn các distillery trong thành phố lần lượt biến mất.

Trong hơn một thế kỷ, hình ảnh một nhà chưng cất malt độc lập hoạt động ngay tại Glasgow gần như không còn tồn tại.

Đó chính là khoảng trống mà Glasgow Distillery muốn lấp lại.

Glasgow Distillery năm 1770 và Glasgow Distillery ngày nay

Một trong những điểm dễ gây nhầm lẫn nhất khi tìm hiểu nhà chưng cất là mốc 1770.

Glasgow Distillery hiện nay không được thành lập năm 1770.

Năm 1770 là mốc thành lập của một Glasgow Distillery Company lịch sử tại Dundashill.

Nhà chưng cất cũ từng hoạt động dưới nhiều tên gọi khác nhau và có thời điểm trở thành một cơ sở sản xuất whisky quy mô lớn. Nơi đây từng tạo cả whisky không peat, whisky có peat và whisky triple distilled.

Nhà chưng cất lịch sử cuối cùng đóng cửa vào năm 1902.

Hơn một thế kỷ sau, những người sáng lập Glasgow Distillery hiện đại lựa chọn tên gọi này để tiếp nối về mặt tinh thần một phần di sản whisky của thành phố.

Vì vậy cần hiểu:

1770 – mốc lịch sử của Glasgow Distillery Company cũ.

2012 – năm thành lập Glasgow Distillery Company hiện đại.

Hai nhà chưng cất không phải một cơ sở hoạt động liên tục qua hơn 250 năm.

Hai người bạn và ý tưởng đưa whisky trở lại Glasgow

Câu chuyện hiện đại bắt đầu vào tháng 12/2012.

Liam Hughes và Mike Hayward bắt đầu dự án với mục tiêu đưa hoạt động sản xuất premium spirits và Single Malt Whisky trở lại Glasgow.

The Glasgow Distillery Company Ltd. chính thức được hình thành.

Đến tháng 8/2013, đội ngũ tìm được một địa điểm tại Hillington, phía tây nam trung tâm Glasgow.

Đây không phải một lâu đài cổ.

Không phải một trang trại.

Cũng không phải một distillery bên dòng suối giữa Highlands.

Đó là một warehouse trong khu công nghiệp.

Nhưng chính điều này về sau lại trở thành một phần quan trọng trong câu chuyện Glasgow Distillery.

Một distillery sinh ra từ warehouse

Tháng 9/2013, công việc chuyển đổi warehouse tại Hillington bắt đầu.

Không gian có sẵn được thiết kế lại để chứa mash tun, fermenters, stills cùng hệ thống phục vụ sản xuất.

Đến tháng 11, boiler được lắp đặt.

Năm 2014, những thiết bị chưng cất đầu tiên bắt đầu xuất hiện.

Glasgow Distillery dần hình thành bên trong một tòa nhà vốn không được xây dựng với mục đích làm whisky.

Đây cũng là hình ảnh khá điển hình của làn sóng urban craft distilling thế kỷ XXI: tận dụng không gian công nghiệp của thành phố và biến nó thành một cơ sở sản xuất spirit quy mô nhỏ nhưng linh hoạt.

Makar Gin đến trước whisky

Whisky cần ít nhất ba năm trưởng thành trong oak cask tại Scotland trước khi có thể được gọi là Scotch whisky.

Vì vậy một distillery mới không thể có whisky để bán ngay khi bắt đầu hoạt động.

Glasgow Distillery giải quyết khoảng thời gian chờ đợi bằng cách phát triển những loại spirit khác.

Tháng 10/2014, nhà chưng cất giới thiệu Makar Original Dry Gin.

Đây trở thành sản phẩm thương mại đầu tiên của Glasgow Distillery.

Gin giúp đội ngũ xây dựng kỹ năng distillation, phát triển thương hiệu và tạo doanh thu trong khi hệ thống whisky tiếp tục được hoàn thiện.

Đến cuối năm 2014, grain silos, fermenters và mash tun phục vụ sản xuất whisky được lắp đặt.

Whisky Glasgow đã đến rất gần.

Tara và Mhairi – hai nồi chưng cất đầu tiên

Đầu năm 2015, hai copper pot still dành cho whisky được đưa vào nhà chưng cất.

Tara là wash still dung tích khoảng 2.500 lít.

Mhairi là spirit still dung tích khoảng 1.500 lít.

Hai still có kích thước khá nhỏ nếu đặt cạnh những nồi chưng cất tại các malt distillery lớn.

Nhưng đây là lựa chọn có chủ ý.

Hình dạng nhỏ và compact giúp tăng mức độ tiếp xúc giữa vapour và copper, góp phần tạo ra loại new make spirit sáng, sạch và thiên về trái cây.

Những chiếc still cũng được đặt tên theo các thành viên gia đình của những người sáng lập, tạo nên một nét rất riêng cho distillery.

Ngày 5/3/2015 – whisky thực sự trở lại Glasgow

Ngày 05/03/2015 trở thành một trong những mốc quan trọng nhất của Glasgow Distillery.

Hôm đó, cask Single Malt spirit đầu tiên được lấp đầy.

Đối với một distillery mới, khoảnh khắc này quan trọng hơn rất nhiều so với việc khánh thành một tòa nhà.

Từ thời điểm spirit bước vào cask, đồng hồ maturation bắt đầu chạy.

Ba năm sau, nếu đáp ứng đầy đủ các yêu cầu pháp lý, spirit ấy mới có thể trở thành Scotch whisky.

Với Glasgow, cask đầu tiên còn mang ý nghĩa biểu tượng:

Single Malt Whisky một lần nữa được sản xuất ngay trong thành phố.

Glasgow 1770 – cái tên nối quá khứ với hiện tại

Khi chuẩn bị phát hành whisky đầu tiên, đội ngũ cần một cái tên.

Họ lựa chọn Glasgow 1770.

Con số này tưởng nhớ năm thành lập Glasgow Distillery Company lịch sử.

Nhưng whisky bên trong chai hoàn toàn thuộc về nhà chưng cất hiện đại bắt đầu sản xuất năm 2015.

Đây là cách Glasgow Distillery kết nối hai thời kỳ:

1770 – di sản chưng cất của Glasgow.

2015 – sự trở lại của Single Malt production.

Tên Glasgow 1770 vì vậy vừa nhìn về quá khứ vừa khẳng định một thế hệ whisky mới của thành phố.

Glasgow 1770 đầu tiên ra đời năm 2018

Sau ba năm chờ đợi, năm 2018, whisky của Glasgow Distillery đủ tuổi để trở thành Scotch whisky.

Nhà chưng cất giới thiệu Glasgow 1770 Single Malt Scotch Whisky Release No.1.

Có 5.000 chai trong đợt phát hành đầu tiên.

Whisky được trưởng thành ban đầu trong first-fill ex-bourbon casks, sau đó hoàn thiện trong virgin American white oak.

Sự quan tâm vượt xa quy mô của release.

Toàn bộ 5.000 chai nhanh chóng được phân bổ thông qua hình thức ballot.

Sau hơn một thế kỷ, một Glasgow-made Single Malt một lần nữa xuất hiện với tên thành phố trên chai.

Ba phong cách whisky trong cùng một distillery

Một trong những điểm đáng chú ý nhất của Glasgow Distillery là họ không chỉ tạo một loại new make spirit.

Nhà chưng cất phát triển ba phong cách Single Malt:

Unpeated – Double Distilled

Peated – Double Distilled

Unpeated – Triple Distilled

Ba hướng sản xuất cho phép cùng một distillery tạo ra những character khá khác nhau.

Phong cách unpeated double distilled tạo nền tảng cho Glasgow 1770 The Original.

Peated malt tạo nên Glasgow 1770 Peated với smoke rõ hơn.

Triple distillation tạo ra một loại spirit nhẹ và tinh tế hơn, trở thành Glasgow 1770 Triple Distilled.

Đây cũng là một sự liên hệ thú vị với Glasgow Distillery lịch sử, nơi từng sản xuất nhiều phong cách spirit khác nhau.

Nguồn nước Loch Katrine

Glasgow Distillery sử dụng Scottish barley cùng nước từ Loch Katrine trong quá trình tạo whisky.

Loch Katrine nằm trong vùng Trossachs và có mối liên hệ đặc biệt với Glasgow.

Từ giữa thế kỷ XIX, hệ thống dẫn nước Loch Katrine đã trở thành một trong những công trình hạ tầng quan trọng nhất của thành phố, cung cấp nguồn nước sạch cho dân cư Glasgow.

Vì vậy việc sử dụng Loch Katrine water không chỉ mang ý nghĩa về nguyên liệu.

Nó còn tạo một liên kết địa lý trực tiếp giữa whisky và lịch sử đô thị Glasgow.

Nước từng góp phần thay đổi đời sống của thành phố nay trở thành một phần trong whisky mang tên Glasgow.

Fermentation và cách tạo hương từ trước khi vào cask

Quá trình làm whisky tại Glasgow Distillery vẫn dựa trên những bước nền tảng của Scotch whisky:

Milling – Mashing – Fermentation – Distillation – Maturation.

Nhưng quy mô nhỏ giúp đội ngũ có khả năng điều chỉnh từng batch và thử nghiệm nhiều hướng khác nhau.

Wort sau mashing được đưa vào fermenters.

Yeast chuyển đường thành alcohol đồng thời tạo ra nhiều ester và hợp chất hương.

Sau fermentation, wash đạt khoảng 8% ABV trước khi bước vào pot still.

Nhà chưng cất đặc biệt chú trọng việc tạo character từ fermentation và distillation, thay vì chỉ chờ cask tạo hương về sau.

Chưng cất chậm trong những chiếc still nhỏ

Wash được chia vào các wash still.

Một chu kỳ wash distillation diễn ra khoảng 6 giờ, tạo low wines khoảng 20–25% ABV.

Low wines sau đó được đưa sang spirit still để chưng cất lần thứ hai trong khoảng 5 giờ đối với phong cách double distilled.

Quá trình tương đối chậm cùng kích thước nhỏ của still tăng thời gian tương tác với copper.

Đội ngũ sau đó lựa chọn phần heart – middle cut để đưa vào cask.

Với phong cách triple distilled, spirit trải qua thêm một lần chưng cất nhằm tạo character nhẹ hơn.

Margaret và Frances – mở rộng năm 2019

Khi nhu cầu đối với Glasgow 1770 tăng lên, hai still ban đầu không còn đủ cho kế hoạch phát triển.

Năm 2019, nhà chưng cất lắp thêm hai still mới, được thiết kế như những bản sao của cặp ban đầu.

Wash still mới được đặt tên Margaret.

Spirit still mới mang tên Frances.

Hai cái tên tưởng nhớ chị em Margaret Macdonald Mackintosh và Frances MacDonald, những nữ nghệ sĩ có ảnh hưởng lớn đến phong trào nghệ thuật Glasgow cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX.

Việc đặt tên still vì vậy đưa một phần lịch sử nghệ thuật của thành phố vào ngay trong không gian sản xuất whisky.

Từ hai lên bốn whisky stills

Sau đợt mở rộng năm 2019, Glasgow Distillery có bốn pot still phục vụ sản xuất whisky:

Tara – Wash Still

Margaret – Wash Still

Mhairi – Spirit Still

Frances – Spirit Still

Hai cặp still có thiết kế tương đồng.

Việc nhân đôi hệ thống giúp tăng đáng kể khả năng sản xuất mà vẫn giữ cấu hình distillation đã tạo nên character ban đầu.

Đây là cách một craft distillery mở rộng mà không cần thay đổi hoàn toàn thiết bị và phong cách spirit.

Khoảng 200.000 LPA – quy mô nhỏ nhưng linh hoạt

Theo lịch sử chính thức của Glasgow Distillery, sau khi bổ sung cặp still mới năm 2019, whisky production tăng lên khoảng 200.000 lít cồn nguyên chất mỗi năm theo mức sản xuất được công bố trong giai đoạn này.

Nhà chưng cất vẫn nhỏ nếu so với những malt distillery lớn của Scotland có công suất hàng triệu hoặc hàng chục triệu LPA.

Nhưng quy mô nhỏ lại mang đến một lợi thế khác:

sự linh hoạt.

Glasgow có thể tạo unpeated, peated và triple-distilled spirit, đồng thời thử nghiệm nhiều loại cask khác nhau mà không phải tối ưu toàn bộ hệ thống cho một style duy nhất.

Cask trở thành một phần của quá trình sáng tạo

Glasgow Distillery sử dụng nhiều loại cask để phát triển whisky.

Ex-bourbon.

Virgin American oak.

Sherry.

Port.

Wine.

Cùng nhiều loại cask khác trong các Small Batch và limited releases.

Nhà chưng cất xem maturation không chỉ là khoảng thời gian bắt buộc để spirit trở thành whisky mà là một phần của quá trình xây dựng flavour.

Điều này thể hiện rõ qua danh mục Glasgow 1770, nơi cùng ba phong cách spirit nền có thể tiếp tục phát triển theo nhiều hướng thông qua cask selection và finishing.

Natural colour và non-chill filtered

Glasgow 1770 được phát triển theo hướng natural colour và non-chill filtered.

Natural colour có nghĩa màu whisky đến từ quá trình maturation trong cask thay vì bổ sung caramel colouring.

Non-chill filtration giúp whisky giữ lại nhiều dầu và hợp chất tự nhiên hơn so với quá trình chill filtration.

Đây là lựa chọn khá phổ biến trong thế hệ craft và independent distillery hiện đại, nơi người sản xuất muốn giữ whisky gần hơn với trạng thái trong cask.

Glasgow 1770 The Original

The Original là phong cách nền tảng của Glasgow 1770.

Whisky sử dụng unpeated malt và double distillation.

Phiên bản chủ lực được trưởng thành trong first-fill ex-bourbon casks trước khi hoàn thiện trong virgin American white oak.

Phong cách hướng đến trái cây, vanilla, citrus, dark fruit và spice.

Đây cũng là hướng whisky bắt nguồn trực tiếp từ Release No.1 năm 2018.

Glasgow 1770 Peated

Hướng thứ hai là Peated.

Malted barley có peat tạo nên new make spirit với lớp smoke rõ hơn.

Nhưng mục tiêu không đơn giản là tạo một whisky thật nhiều khói.

Peat được đặt bên cạnh character trái cây vốn có của những still nhỏ, sau đó tiếp tục được định hình qua maturation.

Kết quả giúp Glasgow Distillery tạo một phong cách khác biệt đáng kể so với The Original nhưng vẫn xuất phát từ cùng một địa điểm.

Glasgow 1770 Triple Distilled

Phong cách thứ ba là Triple Distilled.

Thay vì hai lần chưng cất như phần lớn malt whisky Scotland, spirit trải qua ba lần distillation.

Quá trình này có xu hướng tạo spirit nhẹ và tinh tế hơn.

Triple distillation thường được liên hệ với một số Lowland distillery lịch sử, dù đây không phải yêu cầu bắt buộc của whisky Lowlands.

Với Glasgow Distillery, triple distillation trở thành một trong ba trụ cột giúp thể hiện khả năng tạo nhiều character khác nhau trong cùng một nhà chưng cất.

Glasgow Distillery thuộc vùng whisky nào?

Về phân vùng Scotch whisky, Glasgow Distillery nằm trong Lowlands.

Tuy nhiên, nếu chỉ gọi đây là “một Lowland distillery” thì chưa thể hiện hết bản sắc của nơi này.

Glasgow Distillery tự định vị rất rõ như một urban distillery.

Whisky của họ không cố tái hiện hình ảnh một distillery nông thôn.

Warehouse công nghiệp Hillington, lịch sử thành phố, nghệ thuật Glasgow, nguồn nước Loch Katrine và tinh thần sản xuất hiện đại đều được đưa vào câu chuyện thương hiệu.

Vì vậy Glasgow Distillery vừa là một Lowland malt distillery, vừa là đại diện cho sự trở lại của metropolitan whisky production tại Scotland.

Không chỉ có whisky

Glasgow Distillery hiện sản xuất nhiều nhóm spirit.

Ngoài Glasgow 1770 Single Malt Scotch Whisky, đội ngũ còn phát triển gin, vodka và rum.

Điều này phản ánh nguồn gốc của nhà chưng cất từ một craft spirits company chứ không chỉ là một malt distillery theo nghĩa truyền thống.

Cách tổ chức đa dạng cũng giúp đội ngũ distillation liên tục thử nghiệm nguyên liệu, kỹ thuật và flavour ở nhiều nhóm spirit khác nhau.

Nhưng Glasgow 1770 vẫn là sản phẩm thể hiện rõ nhất sứ mệnh ban đầu: đưa Glasgow-made Single Malt trở lại thành phố.

10 năm whisky – cột mốc năm 2025

Ngày 05/03/2025, Glasgow Distillery đánh dấu tròn 10 năm kể từ khi cask whisky đầu tiên được lấp đầy.

Một tháng sau, nhà chưng cất giới thiệu một cột mốc khác:

Glasgow 1770 10 Year Old Single Malt Scotch Whisky.

Whisky được lấy từ Cask No.15/10, lấp đầy ngày 20/03/2015 và đóng chai ngày 24/03/2025.

Chỉ có 230 chai được tạo ra từ cask này.

Đây là một cột mốc nhỏ về số lượng nhưng lớn về ý nghĩa.

Một distillery từng phải chờ ba năm để có chai whisky đầu tiên vào năm 2018 giờ đã có spirit trưởng thành đủ một thập niên.

Một working distillery có thể tham quan

Glasgow Distillery hiện có distillery tour, nhưng mô hình tham quan khác những visitor centre lớn.

Đây vẫn là một working distillery trong khu công nghiệp.

Khách không thể tự do đến và đi vào cơ sở.

Tour cần được đặt trước và thường được tổ chức với nhóm nhỏ.

Trải nghiệm có thể đưa khách qua quá trình sản xuất, warehouse, hoạt động coopering và tasting whisky.

Một điểm thú vị là người dẫn tour không nhất thiết là hướng dẫn viên chuyên biệt mà có thể là thành viên đang trực tiếp làm việc tại distillery.

Điều này giữ cho trải nghiệm gần với một cơ sở sản xuất thực tế hơn là một trung tâm du lịch được tách biệt khỏi nhà máy.

Glasgow Distillery – whisky trở lại thành phố theo một cách mới

Glasgow Distillery không phải sự hồi sinh trực tiếp của nhà chưng cất năm 1770.

Nó cũng không cố tái dựng một distillery thế kỷ XIX.

Đây là một nhà chưng cất được thành lập năm 2012, nằm trong một warehouse ở Hillington và bắt đầu tạo whisky năm 2015.

Nhưng chính sự hiện đại ấy lại làm câu chuyện trở nên đáng chú ý.

Một thành phố từng có hơn 30 distillery đã trải qua hơn một thế kỷ gần như mất đi hoạt động malt distilling.

Rồi whisky trở lại.

Không phải trong một lâu đài.

Không phải giữa cánh đồng barley.

Mà trong một khu công nghiệp của chính Glasgow.

Những still mang tên Tara, Mhairi, Margaret và Frances bắt đầu hoạt động.

Nước Loch Katrine gặp Scottish barley.

Cask đầu tiên được lấp đầy.

Ba năm sau, Glasgow 1770 xuất hiện.

Mười năm sau, chai 10 Year Old đầu tiên được đóng.

Với Mapstore, Glasgow Distillery là một địa điểm cho thấy di sản không nhất thiết phải được bảo tồn bằng cách tái tạo nguyên trạng quá khứ. Đôi khi cách tốt nhất để tiếp nối lịch sử là bắt đầu lại bằng một thế hệ mới.

Từ một warehouse tại Hillington, Glasgow Distillery đang viết thêm một chương mới cho lịch sử whisky của thành phố Glasgow.

Thông tin Glasgow Distillery

Tên: The Glasgow Distillery Company
Loại hình: Single Malt Scotch Whisky Distillery / Craft Spirits Distillery
Thành lập: 2012
Những người sáng lập: Liam Hughes và Mike Hayward; Ian McDougall cũng gắn với đội ngũ sáng lập thời kỳ đầu
Địa điểm: 8 Deanside Road, Hillington, Glasgow, Scotland, G52 4JF
Vùng whisky: Lowlands
Đặc điểm địa điểm: Urban / industrial distillery
Chuyển vào Hillington: 2013
Bắt đầu sản xuất whisky: 2015
Cask Single Malt đầu tiên: 05/03/2015
Whisky đầu tiên: Glasgow 1770 Release No.1 – 2018
Nguồn nước: Loch Katrine
Nguyên liệu: Scottish barley
Wash stills: Tara và Margaret – khoảng 2.500 lít mỗi still
Spirit stills: Mhairi và Frances – khoảng 1.500 lít mỗi still
Số whisky stills: 4
Mở rộng: 2019
Sản lượng được công bố sau mở rộng: Khoảng 200.000 LPA
Phong cách sản xuất: Unpeated double distilled, peated double distilled và unpeated triple distilled
Single Malt: Glasgow 1770
Signature Range: The Original, Peated, Triple Distilled
Đóng chai: Natural colour, non-chill filtered
Tình trạng: Đang hoạt động
Tham quan: Có tour theo lịch và phải đặt trước
Dấu ấn: Nhà chưng cất độc lập thế hệ mới góp phần đưa hoạt động sản xuất Single Malt Scotch Whisky trở lại Glasgow sau hơn một thế kỷ.